از آموزش تا میدان؛ یاس در قامت امدادگران بحران‌ها

طرح ملی یاس، از نگاه من، فقط یک برنامه آموزشی نیست. یاس، چرخه‌ای است برای ساختن امدادگران آینده. امدادگرانی که از دل محرومیت برخاسته‌اند، آموزش دیده‌اند و امروز در بحرانی‌ترین لحظات، در میدان حاضر می‌شوند.

من در طول چهار سال اجرای این طرح، دخترانی را دیده‌ام که از صفر شروع کردند. دخترانی که روزی حتی تصور نمی‌کردند بتوانند در بحران‌ها مفید باشند. اما امروز، نه فقط آموزش دیده‌اند، بلکه آموزش می‌دهند. نه فقط امدادگرند، بلکه فرمانده تیم‌های امدادی هستند.

یاس؛ آموزش برای میدان

آموزش‌های یاس، با یک هدف مشخص طراحی شده‌اند: آماده‌سازی دختران برای حضور مؤثر در بحران‌ها. این آموزش‌ها چندلایه است.

لایه اول: آموزش‌های پایه امدادی. دختران یاس در خانه‌های هلال، آموزش‌های اولیه امداد و کمک‌های اولیه را می‌بینند . این آموزش‌ها شامل کمک‌های اولیه، آشنایی با حوادث و سوانح، و مهارت‌های پایه امدادی است .

لایه دوم: آموزش‌های تخصصی امداد و نجات. دختران یاس پس از آموزش‌های پایه، وارد دوره‌های تخصصی‌تر می‌شوند. در تیم‌های «توانا»تیم واکنش سریع بانوان هلال احمرآموزش‌های پیشرفته‌ای می‌بینند: کاربری تجهیزات نوین امداد و نجات، کار با پلاسماکاترها، مفتول‌بر، اره افقی‌بر، هیلتی، بتن‌بر، سامانه زنده‌یاب و رسکیو رادار . این تجهیزات، ابزارهای واقعی عملیات‌های جست‌وجو، نجات و آوار هستند.

لایه سوم: آموزش‌های تخصصی واکنش سریع. سازمان امداد و نجات، دوره‌های تخصصی ویژه بانوان برگزار می‌کند که شامل ارزیابی اولیه، ناوبری و کار با GPS، تثبیت و انتقال مصدوم، ایمنی عملیات، بهداری رزمی، مدیریت اردوگاه و اسکان اضطراری و مخابرات رادیویی است . این آموزش‌ها، دختران یاس را برای مواجهه با شرایط پیچیده و متنوع آماده می‌کند.

یاس در میدان واقعی

آموزش‌های یاس، در میدان معنا پیدا می‌کند. در جریان جنگ ۱۲ روزه و حوادث پس از آن، دختران یاس در کنار جمعیت هلال احمر پای کار آمدند . آن‌ها در تیم‌های حمایت روانی و اجتماعی و تیم‌های «توانا» حضور یافتند . در برخی شهرستان‌ها، دختران یاس در پایگاه‌ها و ایستگاه‌های امدادی حاضر شدند و خدمات مورد نیاز مردم را ارائه کردند .

این یعنی یاس، آموزشی است که به عمل تبدیل می‌شود. دخترانی که در خانه‌های هلال آموزش دیده‌اند، در لحظه بحران، آموزش‌هایشان را به کار می‌گیرند. آن‌ها نه فقط برای خودشان، بلکه برای خانواده‌شان و محله‌شان، سپر امنیتی ایجاد می‌کنند.

تیم‌های توانا؛ بازوان امدادی یاس

تیم‌های «توانا»، تیم واکنش سریع بانوان هلال احمر، از سال ۱۳۸۶ فعالیت خود را آغاز کرده‌اند . این تیم‌ها از بانوان نجاتگری تشکیل شده‌اند که آموزش‌های تخصصی را دیده‌اند و در عملیات‌های امدادی، آوار، اسکان، جاده و حمایت روانی به کار گرفته می‌شوند .

در استان خوزستان، ۸۴ بانوی امدادگر و نجاتگر در دوره توانمندسازی کاربری تجهیزات نوین امداد و نجات شرکت کردند . در استان قزوین، ۵۰ بانوی امدادگر در دوره «پیمایش و ناوبری» در مناطق کوهستانی آوج آموزش دیدند . در دوره توان‌افزایی تیم‌های واکنش سریع بانوان، ۱۱ تیم از سراسر کشور در ارتفاعات دشت میشان آموزش دیدند .

این آموزش‌ها، دختران یاس را برای میدان واقعی آماده می‌کند. میدانی که در آن، هر ثانیه اهمیت دارد و هر تصمیم، می‌تواند جان یک انسان را نجات دهد.

آموزش‌ها، فقط امدادی نیست

یاس، فقط آموزش امدادی نیست. ما در این طرح، مهارت‌های زندگی را هم آموزش می‌دهیم. دوره‌های «ارتباط مؤثر» که با دختران یاس برگزار کردم، سطح بالای مشارکت، هوش و توانمندی آنان را نشان داد . این آموزش‌ها، به دختران کمک می‌کند تا اعتمادبه‌نفس خود را تقویت کنند و به‌عنوان کنشگران اجتماعی در جامعه حاضر شوند.

در کنار این‌ها، دوره‌های مهارت‌های زندگی دخترانه نیز برگزار شده است . ما می‌خواهیم دختران یاس، هم امدادگر باشند، هم مدیر، هم مادر، و هم کنشگر اجتماعی.

تمرین برای میدان واقعی

ما مسابقاتی به نام «رفاقت یاس» برگزار می‌کنیم. این مسابقات، تمرین برای میدان واقعی است. دختران در هشت آیتم امدادی ارزیابی می‌شوند: اسکان اضطراری، خروج امن، احیای قلبی-ریوی (CPR)، اطفای حریق و سایر مهارت‌های امدادی .

در دومین دوره این مسابقات، برای نخستین‌بار یک بانوی امدادگر به‌عنوان سر داور کل انتخاب شده است . این یعنی دختران یاس، نه فقط در میدان امداد، بلکه در عرصه‌های مدیریتی و تخصصی نیز در حال نقش‌آفرینی هستند.

چرخه‌ای که هرگز متوقف نمی‌شود

یاس، یک چرخه است. دخترانی که امروز آموزش می‌بینند، فردا آموزش می‌دهند. دخترانی که امروز در تیم‌های امدادی عضو می‌شوند، فردا فرمانده تیم می‌شوند. دخترانی که امروز در بحران‌ها یاری می‌رسانند، فردا مدیر بحران می‌شوند.

امسال، هدف‌گذاری ما ۱۳۰ هزار نفر است . سال گذشته، ۸۰ هزار دختر در این طرح آموزش دیدند . این رشد، نشان‌دهنده ظرفیت بی‌پایان این طرح است.

ما در سازمان جوانان، وظیفه‌مان را فراهم کردن زمینه می‌دانیم. زمینه برای اینکه دختران یاس، خودشان مسیرشان را بسازند. خودشان تیم تشکیل دهند. خودشان امدادگرانی توانمند شوند.

و من باور دارم که آن‌ها این کار را می‌کنند. چون یاس، فقط یک نام نیست. یاس، یک چرخه امدادگری است.